Buradan İran’da hüküm süren Türk boylarına, oradan da Osmanlılara geçmiştir. Osmanlı Türk devletinin Macaristan’da bulunan Kızılelma’yı bulup ele geçirmelerinden sonra fethetmek istedikleri yerlerde bir Kızılelma’nın varlığına inandığı ve bu uğurda mücadele ettiği görülmektedir. Türkler, inandıkları Tek Tanrı’nın dünya hâkimiyetini kendilerine ihsan ettiğine iman etmişlerdi. Bunu Bilge Kağan’ın ; “Tanrı irade ettiği için tahta oturdum; dört yandaki milletleri nizama soktum” sözlerinden de anlamaktayız. Yine Bilge Kağan’ın ağzından Türk imanı şöyle ifade edilmekteydi; Türk Tanrısı, milleti yok olmasın diye babam İlteriş Kağan’ı ve anam İl Bilge Hatun’u gökten tutup yükseltmiştir.

Oğuz Kağan’ın doğumundan itibaren ilâhî bir nurla beslendiği tarihî ve efsanevî kaynaklarda yer almaktadır. Oğuz Kağan’ın Tanrı tarafından ilâhî kudretle techiz edilmesinin yanında yardımcısı ve rehberi de aynı kaynaktan beslenmiştir. Gökten indirilmiş Gök-Börü (Bozkurt) Oğuz’un seferleri sırasında ona kılavuzluk yapar. Oğuz Destanı’nda geçen şu mısralar bunu en güzel şekilde izah etmektedir:

“Ben sizlere oldum kağan
Alalım yay ile kalkan
Nişan olsun bize buyan
Bozkurt olsun bize uran”

Turdı Han’ın 598 yılında Bizans İmparatoru Maurikianur’a gönderdiği mektupta geçen ; “Dünyada yedi iklimin efendisi ve yedi ırkın kağanı…” ibaresi ile Tuna Bulgarlarının hanı Melemir Han’ın kendisi ve şahsında ifadesini bulan Türkler için kullandığı; “Tanrı tarafından gönderilmiş Tanrı’ya benzer Melemir Han…” ifadesi Türk milletinin İslâmiyet’ten önceki dönemde Tanrı tarafından kutlu kılınmış olduğu inancını göstermektedir. Bu ve buna benzer çeşitli inançlar, Türklerin İslâmiyet’i kabul etmelerinden sonra da devam etmiştir. Kendilerini Tanrı tarafından dünya nizamını sağlamak için gönderildiklerine inanmışlardır. Zira Türk insanının mücadeleci ruhu ve cihan hâkimiyeti ülküsü İslâmî inanışa da uygundu. İslamiyet’ten önce kahramanlara verilen alp’lik unvanı, İslâmiyet’ten sonraki dönemlerde alp-eren şeklini alıyor, böyle hayat buluyordu. “Benim Türk adını verdiğim ve şarkta yerleştirdiğim bir ordum vardır.

Bir kavme gazaplandığım zaman onları o kavmin üzerine saldırtırım” mealindeki hadis-i kutsi, İslâm dünyasında Türkler hakkında söylenen rivayet ve kehanetlere örnektir. Hz.Muhammed’in ; “Horasan’da Arap olmayan, güzel yüzlü hâkim bir insan zuhur edecek; onun adı da benimki gibi Muhammed olacak ve Büveyhilerin baskısına son verecektir. Horsan’dan Büyük Dervazat’a kadar fetihler yapacak. Irak, İran ve Mekke hutbelerinde adı okunacaktır ” mealindeki hadis ile “Türkler size dokunmadıkça siz de onlara dokunmayınız” mealindeki hadisler bütün İslâm dünyasında dilden dile yayılmaktaydı.

Türkler, gerek İslâmiyet’ten önceki GökTanrı inancı zamanında, gerek İslâmî dönemde kendilerinin Tanrı tarafından dünyaya hükmetme ve adaleti sağlamak için yaratıldıklarına ve hayat felsefesinin bu düşünce ile şekillenmesi gereğine inanmışlardır. Eski dönemlerden itibaren dünya nizamını sağlamak üzere mücadele eden Türk milleti, islâmiyet’i kabul ederek maddî ve manevî yönden bir yükselişe erişmişlerdir.

İdeallerini, kendilerinin dünya nizamını sağlama ülkülerini bu iman kaynağından beslemişlerdir. Bu kaynak Kızılelma’nın manevi yönünü teşkil eder. Tarih ilminin tespit ettiği ve kendine mahsus ileri bir kültür örneği olan Bozkır kültürü , M.Ö. l500-l700 yılları arsında teşekkül eden ve yaşayan örnek bir kültür olarak bilinmektedir. Atın ehlileştirilmesi ve demirin ileri bir teknikle işlenmesi bu kültürün önemli özelliğidir. Mücadeleci bir yapıya sahip olan Türk milleti, bunun gereği olarak ihtiyaçları ölçüsünde seyyar evler, hastahaneler ve eğitim kurumları yapıyorlardı. Bu hâl onların kolay hareket etmelerine, mekân değiştirmelerine imkân sağlıyordu. Bunun yanında medeniyetin ölçüsü sayılan giyinme, en pratik ve en kullanışlı seviyededir. Madde ile ruh, mazi ile hâl ve muhafazakârlık ile inkılâpçılık , Türk insanının yapısında öyle kaynaşmıştır ki, bu kaynaşmanın eseri, siyasî, içtimaî ve hukukî nizam, Türk devletlerinin ihtişamında belirerek yüzyıllarca yaşamış ve milletin yaşamasını sağlamıştır.

Bu birleşme, Türk milletinin sosyal yapısı ile yakından ilgilidir. Sosyal yapının çekirdeği olan ailenin sağlam olması, bunun uruğ, boy, budun şeklinde teşkilâtlanması, buradan devletin doğmasına ve devlet kanalıyla bir milletin ideallerini gerçekleştirmesi sonucunu getirmektedir. Aile, uruğ, boy ve il (Devlet)in sağlam teşkilâtlanması bir yandan millî ideallerin ve mefkûrelerin birliğini sağlıyor, bir yandan da Türk ruhundaki dinamizm ve hürriyet fikrinden olsa gerek, büyük devletlerin kurulması yanında parçalanmayı da beraberinde getiriyordu. Bu tarz katı devletçilik şekli, âdeta kendi arasında bir yarışa zemin hazırlıyor, Türkün Kızılelma’ya gitmesini daha da dinamik kılıyordu. Türk milletinin sosyal yapısı, sosyal yapıyı ayakta tutan maddî ve manevî dinamikler, onların Kızılelmaya yol almalarını gerektirmekteydi. Binlerce yıldan beri milletin şuuraltına yerleşen bu duygu, tarihî dönemler itibariyle yeniden zuhur ediyor, yeniden millete hayat veriyordu. Onların hayata sıkı sıkıya bağlanmalarını ve kendi dinamiklerini korumalarını sağlıyordu. Oğuz Han’dan Alparslan Türkeş’e kadar Kızılelma ülküsü Türk milletinin var olma ve idare etme idealinin en üst seviyede olmasına işaret sayılır. Oğuz Kağan, hâkimiyetin sembolü olarak altın evini kurar, altın evin kurulmasından sonra sefere çıkar.

Bunlardan ilki Hint seferidir. Hint ve Çin ülkelerini topraklarına katan Oğuz Han’ın elde etmek istediği Pekin Kızılelması’dır. Tarihçiler Çin’in (Pekin) Kızılelma olarak telâkki edildiği konusunda ittifak etmişlerdir. Karanlıklar ülkesi, Çin ve Hint ile bütün Orta Doğu ve Kafkasları birleştiren ve burada hâkimiyet tesis eden Oğuz’dan sonra Hunlar tarih sahnesine çıkarlar. Batılıların Tanrının Kılıcı diye isimlendirdiği Atilla’nın hedefi batıdır. Ares Kılıcı olarak isimlendirilen dünya hâkimiyetinin vasıtası olan kılıç, Atilla’nın Kızılelma olarak batıyı seçmesine vesile olmuştur. Abdalan-ı Rum, alp eren Şeyh Edebali ve onun damatları Osman Gazi ile Tursun Fakı…Oğuz’un Anadolu’daki Korkut Atasıdır. Osman Gazi’ye Selçuklunun bittiğini belirtir ve “Ona sultanlık veren Tanrı bana hanlık verdi. Eğer minneti şu sancak ise ben kendi sancağımı götürüp uğraştım. Eğer o, ben Al-i Selçukum derse ben de Gök Alp (Oğuz Han) oğluyum” dedirtir. Osmanlı Türk Devleti bu düşünceler üzerine kurulduktan sonra Kızılelma denilen büyük idealde açılım kazanır.

Osmanlının ilk Kızılelması, Anadolu’da beylikler dönemine son verip Türk birliğini sağlamak olmuştur. Bunun için çeşitli mücadelelere girişen Osmanlılar, kardeş katline kadar varan büyük fedakârlıklar göstermekten çekinmezler. Gerek iç mücadeleler, gerek Moğol istilâsı bir yandan sıkıntıları getirirken, bir yandan da büyük ideallerin gerçekleşmesi için dinamik bir güç oluşturur. Sadece Türk milleti için değil, dünyadaki bütün milletler için kavşak noktası olarak bilinen ve kendine mahsus özellikleri haiz olan İstanbul, Osmanlının büyük Kızılelması olarak görülür. Hakkında çeşitli rivayetlerin dilden dile dolaştığı İstanbul, Fatih Sultan Mehmet’in dahiyane idare ve olağanüstü iradesiyle Türklerin hâkimiyetine girer.

Hz.Muhammed’in; “İstanbul muhakkak fetholunacaktır. Onu fetheden kumandan ne güzel kumandan ve onun askerlerine ne güzel askerlerdir” hadisi ile müjdelenen ideal, hayata geçirilir. İstanbul’un fethine kadar anlatılan, ancak İstanbul’un fethi ile olgunlaşan Kızılelma , Türk’ün dünyaya hâkim olma duygusunun bir ifadesi olarak hayata geçmiştir. Evliya Çelebi, Hz.Muhammed’in doğumunda ateş-gedelerin sönmesi ve Tak-ı Kisra’nın sükûtu gibi harikulâde hadiseleri anlatırken Ayasofya kubbesiyle birlikte İstanbul Kızılelmasının düştüğünü zikretmektedir.

İstanbul’un fethinden sonra Türk milleti için Kızılelma Roma’ya, St.Pierre’nin kubbesine taşınır. Burası Katolik dünyasının kalbidir. Türklerin hedefi artık Roma’dır. Zira Fatih döneminde yapılan Ortanto(İtalya) seferinin sebebi de budur. Roma Kızılelmasının düşürülmesidir. Atilla’dan sonra Roma’yı düşürmek Osmanlı Türklerinin büyük hedefleri arasındadır. Bir efsane Kızılelmanın Roma’ya taşındığını anlatır ve Türk’ü Roma’ya koşturur. Efsaneye göre, kızılelma, Dağıstan’dan I.Anuşirvan tarafından İran hazinesine konulmuş, oradan da Roma’ya kaçırılmıştır. Bu anlatım tarihî kaynaklarda yer almaktadır. Bundan başka çeşitli mektup örnekleri, elden ele dolaşarak Türkleri Kızılelma’ya (Roma) davet eder. Bir başka Kızılelma ise Macaristan’dır.Kızılelma, tarihimizde Türk birliği olarak da telâkki edilmiştir. Azerbaycan sahasından Ahunzade Mirza Feth Ali Bey’in yaktığı dilde Türkçülük meş’alesi, İstanbul’dan eğitim sahasında Süleyman Paşa tarafından yakılmaya devam edilmiştir.

Buharalı Şeyh Süleyman Efendi’nin İstanbul’a taşıdığı Türk birliği fikri, Ahmet Mithat Efendi, Ahmet Cevdet Paşa, Şemseddin Sami, Necip Asım Bey ve Veled Çelebi tarafından yaşatılmaya başlanmıştır. Özellikle 19. yüzyılın sonunda l898 yılında Türk-Yunan savaşının olması, Türkiye’de Türkçülük fikrinin daha sür’atli kabul görmesini sağlamıştır. dönemin aydınları, bir yandan Selanik’te Genç Kalemler hareketini başlatırken, bir yandan da İstanbul’da Türk Derneğini kuruyorlardı. 1908 yılında kurulan bu derneği, aynı gayeleri takip eden Türk Yurdu izliyordu(1911). Türk milletinin tarihini, dilini, edebiyatını, etnolojisini,sosyal ve siyasî problemlerini araştırmak ve halletmek gayesini güden bu derneğin faaliyetleri kesintisiz olarak l933 yılına kadar devam edecektir.
Emrullah Efendi, Bursalı Tahir, Ziya Gökalp, Tunalı Hilmi, Ağaoğlu Hikmet gibi şahsiyetlerin omuzlarında gelişen Türkçülük cereyanı, 1900′lü yılların başından itibaren yanına siyasî ve askerî kesimlerden de destek almak suretiyle olgunluk kazandı. Ziya Gökalp’in fikri birikimi, Türkçü düşüncenin merkezinde yer almasını sağladı. 1920 yılında kurulan Türkiye Devleti, bu fikri birikimin ürünü olarak tarihteki yerini aldı. Kızılelmanın Turan olarak şekillendiği bu dönemin en büyük ve ilk safhası olan Türkiye Devleti kuruldu. Zira Turancılık üç aşamalı bir fikir sistemi olarak ortaya atılmıştır. Bunlar sırasıyla, Türkiyecilik, Oğuzculuk (Türkmencilik) ve Turan (Türk Birliği)dır. Turan Devleti fikrinin savunucularından biri olan Ömer Seyfettin, devletin yönetim şekli olarak İlhanlığı teklif eder.

Aynı fikrin sonraki temsilcilerinden biri olan Necip Fazıl Kısakürek, Büyük Doğu Devleti olarak isimlendirilir. 1920′de tamamen Türk millî düşüncesi üzerine kurulan yeni Türkiye Devleti, İkinci Dünya Savaşı’na kadar bu temel felsefe üzerinde hayatiyet bulur. 1940′lı yıllarda iyici filizlenen bu düşünce, döneminde birçok şahsiyetin yetişmesine ve fikrin yayılmasına vesile olur. Kızılelmanın Türk milletinin manevî besini olduğunu söyleyerek bunu Turan fikri ile kuvvetlendiren Nihal Atsız ve 1960′lı yıllardan itibaren Kızılelma, Turan fikrini Türk politik çevrelerine taşıyan ve doktiriner bir çehresi olan Alparslan Türkeş. ..Millî devlet-güçlü iktidar sloganıyla kitlelere aktarılan düşüncenin ilk safhası güçlü bir Türkiye Devleti idealidir. Tamamen inkılâpçı bir ruha sahip olan siyasî görüş, Dokuz Işık doktirini ile güçlü ve bulunduğu konumda çevresinin güç odağı olan Türkiye Devleti’ni gerçekleştirmek gayretindedir.

Nitekim yüzyılımızın son çeyreğinde dünyada olan gelişmeler bu fikrî ve siyasî görüşün haklılığını ispat etmektedir. Millî ülkü olan Kızılelma, Türk birliğinin, yani Turan’ın tesisidir. Bunun birinci dönemi bağımsızlık, ikinci dönemi birlik, üçüncü dönemi ise fetihler dönemidir. Buradan hareketle denilebilir ki, tarihî dönemlerden itibaren tecrübelerle sabit olan Türk birliği fikri, günümüzde yeniden hayat bulmuştur. Özellikle yetmiş yılı aşkın bir süredir Rus egemenliğinde yaşayan Türk gruplarının bağımsız devletler olarak dünya devletleri içinde yer almaları, başka Türk gruplarının şimdilik federasyon yapısı içinde yarı bağımsız olmaları ile başta Türkiye ile olmak üzere Türk devlet ve toplulukları arasında başlayan iş birliği, Türk’ün Kızılelması olan Turan’a giden bir yol olarak görülmektedir. Ulaşılması gereken hedef, mefkûre olarak anılan Kızılelma, zaman zaman coğrafî yerlere isim olarak verilmiştir. Bu yer veya varılması gerekli coğrafyalar Macaristan, İstanbul, Roma, Engirüs, Viyana gibi beldeler olmuştur. Ancak sadece coğrafî yer, ulaşılması, fethedilmesi gerekli belde olmaktan çok, Kızılelma, Türk milletinin hedefi olarak zihinlerde yer etmiştir. Zaman zaman bir devlet olma ideali olan Kızılelma, çoğu kez Türk birliği idealinin ismi olmuştur. Bugün de Türk milletinin birleşme ideali, Turan Devlet fikri olarak yaşamaktadır .

Görüldüğü gibi Kızılelma konusunda netice olarak şu söylenebilir; “Türkler için Kızılelma, üzerinde düşünüldükçe uzaklaşan ancak uzaklaştığı oranda cazibesi artan idealler veya hayallerdir.

Malzemeler:

- 1 adet 23 inç ekran monitör (lezzetli olması için tüplü olanlar tercih edilir, piknik tüpü yetersiz kalıyor söylemedi demeyin, aslında en doğalı mangal ateşidir)
- 3 baş Photoshop, 3 litre Fireworks, 2 kilo Dreamweaver, 3 su bardağı Flash (aslında serpelemek için havanda dövülmüş HTML olsa çok müthiş lezzet katar, haberiniz olsun)
- Çizimler için tercihen illüstratör
- Harici ve geniş bir kap (yani harddisk, en iyisi 500 GB’lık bir kapasite) emaye kaplamalı ve dibi tutmayan bir kap olmalı.
- Karıştırmak için için klavye mouse gibi temel malzemeleri unutmayalım. (çatal kaşık)
- İyi bir ekran kartonu (kartı) (yemeğin altına serin ki ortalığı batırmayın, 256 veya 512 mb uzunlukta olabilir)
- İnce ince kıyılmış bir miktar klipart, iyice rendelenmiş ciddi bir resim arşivi,
- Servis için İnternet Explorer, Mozilla Firefox.
- Mizafirlerinizin bu yemeği yiyebilecekleri bir masa (hosting),
- Bu işin bir farkı yemeğin adının yemeği size yaptıran kişiye göre değişmesidir (domain). Bu nedenle yemeğinize güzel bir isim bulmalısınız. Herkese aynı yemeği yedirebilirsiniz, ama yemek sahibinin tasarrufu büyük önem taşır.

Yapılışı:
Tüplü monitörü yakın, yakarken elektriği en az sarfiyatta kullanmanız için açılır kapanır düğmeli bir üçlü priz kullanabilirsiniz.

Photoshopları ince ince hazırlayın, optimizasyonuna dikkat edin. Fireworks’ü üzerine ekleyin, Photoshop’un veremediği lezzetleri Fireworks’le verin. İnce ince kıyılmış klipart ve iyice rendelenmiş resim arşivinden yararlanmayı ihmal etmeyin. ,Yemeğimiz katılaşınca, Fireworks’te ince ince dilimleyin, dilimlerin çok fazla olması önemli değil, ama haddinden çok veya haddinden az olursa iyi pişmeyecektir (yavaş yüklenmesine neden olur). Dreamweaver’da bu dilip kıydığınız kısımları bir araya getirin, varsa HTML de kullanarak bir güzel haşlayın. Flash’la birlikte hareketli bir hava katmayı unutmayın.

Ekran kartonunuz ne kadar iyi olursa renkleri o kadar iyi anlayabilirsiniz. Çünkü piştiği zaman renkler tam olarak oturacaktır. Mouse ve klavyeyi kullanarak çok hava yapmadan ve fazla uçmadan karıştırın.

Yeteri kadar piştiğine emin olduğunuzda işi bilen bir ustaya söyleyin tadına baksın, işin içinde rezil olmak da var. O da tamam diyorsa İnternet Explorer ve Mozilla Firefox kullanarak rahatlıkla servis yapabilirsiniz.

Masanızı (hosting) hazırlamayı unutmayın, yemek sahibinin de iznini (domain) kullanarak artık herkese hazır ve nazır bir yemek yapmış oldunuz.

Unutmayın, yemek yaparken başkalarının malzemelerini kullanmayın, kullanılmış malzemelerde herhangi bir mikrop olabilir, nasıl ki herkesin içtiği yediği şeyleri yiyip içmiyorsanız bunda da dikkat etmelisiniz, insanlara da kullanılmış malzemeleri kakalamayın. Aksi takdirde bir takım hastalıklar başgösterebilir.

Afiyet olsun diyelim de fazla daa uzatmayalım. :)

Web 2.0 deyince bazı arkadaşların kafasının karıştığının farkındayım. Web 2.0 site ziyaretçilerinin etkin bir şekilde katkıda bulundukları, ilaveler yapabildikleri web siteleri demektir. Bunun en güzel örneği Google Adsense, Vikipedi, Flickr, WordPress, Blogger gibi sitelerdir.

Birkaç örnek vermek gerekirse, eskiden sitelerde sabit kalan ve değişmeyen banner reklamlar dönemi, şimdi Web 2.0 ile yerini, genelde Google Adsense vasıtası ile tanıdığımız metin reklamlar dönemine bıraktı. Artık metin tabanlı olan reklâmlar, sayfadaki içeriğe göre görüntüleniyor ve böylece reklâmlar amacına daha net ulaşıyor. Diyelim ki siz, “Akciğer kanseri” ile ilgili bir bilgi okuyorsanız, sayfada onunla alakalı reklâmlar görüntüleniyor. İnternetin yeni reklâm pazarı olan bu metin tabanlı reklâmlarla hem Google, hem de Adsense uygulamasını sitesinde kullanan web sitesi sahibi kişiler para kazanıyor.

Bir diğer örnek de Vikipedi. Vikipedi’de her kullanıcı herhangi bir maddeye bilgi ilave edebiliyor, düzeltebiliyor. Ayrıca WordPress ile salgın haline gelen blog’ları bilmem anlatmaya gerek var mı? Artık herkes kendi blog sitesini oluşturarak istediği her şeyi sitesinde paylaşabiliyor.
Web 2.0 ile değişen daha başka pek çok şey var. Sitenizin akılda kalıcı bir isme sahip olması eskisi kadar önem taşımıyor. İnsanlar artık sadece arama motorlarını kullanıyorlar, özellikle de Google. Ben pek çok insanla karşılaştım; interneti sadece Google’dan ibaret zanneden ve “Vay be, bütün siteler Google’a ait” diye düşünen. İşte bunun için arama motorlarında ilk sıralarda çıkmanın da belli kriterleri oluştu. Reklamların tıklama başına önem kazanması, CSS, Ajax, RSS, XML, SEO optimizasyonu ve sitenizin insanlara faydalı görüldüğü sürece en üstlerde çıkabilmesi, Web 2.0′la gelen belli başlı yenilikler oldu.

Bu yüzden Web 2.0 mantığını da iyi bilmek web tasarımının başlıca esaslarından biri haline geldi.

Gerçi Web 3.0 ismi verilen teknoloji hızlı bir şekilde geliyor. Ancak Türkiye’de daha yeni yeni Web 2.0 yaygınlaşmaya başladı. Kimbilir diğerine ne zaman geçilir?

1. Yaptığı işte başarılı olduğunu referansları ile ispat edebilmelidir: Ciddi bir çalışması yoksa karşı tarafa güven telkin etmeyecektir. Çünkü iş verecek olan kişi ya da firma ilk olarak o kişinin referanslarına bakacaktır.

2. Yaptığı işte ve işverenle görüşmelerinde ciddi olmalıdır: Türkiye’de bu konuda hemen abi, abla muhabbetine girilir, ki yanlıştır. İşveren tarafı bu muhabbete binaen fiyatlandırma konusunu iyice sulandırabilmektedir. Dolayısıyla tasarımcı, görüşmelerinde ciddi olmalı, çok samimi tavırlarla havadan sudan muhabbete girmemelidir.

3. İşverenin isteğini net anlamalı, iş yoğunluğuna göre fiyat belirlemelidir: Gerek yazılım, gerekse tasarım konusunda bilgisayar parçası fiyatı gibi sabit fiyatlar olmadığından fiyatlandırmada tasarımcı, tecrübesini, referanslarını, bu işe harcayacağı zamanı ve kullanacağı teknolojileri göz önünde bulundurarak karşı taraf için de makul olan bir fiyat belirtmek durumundadır. Bir freelance çalışanın ajans fiyatlarına muadil yükseklerden uçan bir fiyat çekmesi pek hoş karşılanmayacaktır. Ya da tam aksine, normalin çok altında fiyatlar sunması da kendi kaybı olacağı gibi diğer meslektaşlarına da haksızlık olacaktır. Zaten freelance kelimesinin anlamını geçenlerde bir web sitesinde bir üye şöyle yorumlamış: “Müşteriyi elden kaçırmayacak en yüksek meblağa iş almak.”

4. Fiyatın belli bir miktarını peşin almalıdır: Freelance çalışan işinin devamlılığı ve karşı tarafın ciddiyeti kavraması bakımından toplam ücretin belli bir miktarını (yarısı, 1/3 gibi) peşin almalıdır. Bu işlem hem freelance çalışanın motivesini ve işe verdiği önemi artıracak, hem de karşı tarafın iş konusundaki ciddiyeti netleşecektir.

5. Belirttiği zamanda işi tam olarak teslim edebilmeli: Freelance çalışan işine önem vermeli, zamanında teslim edebilmelidir. Bu karşı tarafa saygı ilkesiyle de ilişkili bir durum olduğundan, eğer yetiştirememe durumu varsa, gerekli görüşmeler yapılıp ek süre talep etmelidir. İşveren ona göre bazı planlar yapmış olabilir. En iyisi en başından ek süre olayını da göz önünde bulundurmaktır. (3 hafta+1 hafta gibi.) Web sitesi yapıyorsa test süresi gibi bir süreyi de sürece dâhil etmelidir.

5. Yaptığı iş için belli bir süre teknik destek hizmeti vermelidir: Freelance çalışan işverene yaptığı iş sonucunda belli bir süre teknik destek hizmeti vermek durumundadır ve bundan ücret alıp almama işi tarafların kendi aralarındaki görüşmelere kalmıştır.

1. İşveren, yaptıracağı iş hakkında öncelikle bir liste yapmalıdır. Bu listede neler yapılacağı, işin mahiyeti, neler olmayacağı, projenin büyüklüğü gibi konularda bilgiler yer almalıdır. Yani önceden yaptıracağı iş konusunda belli bir format oluşturmalıdır. Kafasına esip “ben web sitesi yaptıracağım, birini bulayım yaptırayım” yerine, muadil iş yapan yerli yabancı rakip firmaların web sitelerini inceleyip sitede yer alması muhtemel dokümanları oluşturarak bir rapor şeklinde hazırlarsa, hem işi yapan hızlı yapar, hem de anlaşmazlıklar ortadan kalkar. Dolayısı ile iş isteğini net olarak sunmak zorundadır.

2. Freelance çalışan ile ciddi olmalıdır: Ciddi olmak yukarıda da belirtildiği gibi işlerin arada lakaytlığa yer vermeden yürümesini sağlayacaktır.

3. İş vereceği kişiyi araştırmalıdır: Fiyatı çok düşük verdi diye hemen yaptırmak yerine, karşı tarafın referanslarını incelemeli, gerekirse bazılarını arayıp bilgi almalıdır. Çünkü profesyonel bir freelance çalışanın profesyonel referansları olur. Bu işlerde çok az meblağ verenden ziyade çok iyi iş yaptığını düşündüğü kişiye yönelmelidir. 3 lira çok verebilir, ama sonrasında sıkıntı yaşama ihtimaliniz az olur, dilerseniz çok cüz’i rakamlara da yaptırabilirsiniz, fakat sonrasında ciddi sıkıntılar yaşadığınızda o kişiyi bulamayabilirsiniz. Kısacası iş veren işi ciddiye almak zorundadır, “herkes yaptırıyor, ben de yaptırayım” mantığı ile değil, “kaliteli, ciddi bir sonuca ihtiyacım var” mantığında olmalıdır.

4. Karşıdaki kişiye akıl vermemelidir: Türkiye’de en çok karşılaşılan konu da insanların her işten anlıyor olmasıdır. Mesela işveren işi verir, yaptıran kişiye şunu şöyle yap, bunu şu şekilde yap gibi sürekli akıl verir. Hâlbuki yukarıda belirttiğimiz 4. maddenin sonucunda böyle bir şey yapmak çok mantıksızdır ve işverenin de sınırlarını görmesi lazımdır. Profesyonel olduğuna inandığınız biri ile çalışıyorsanız ve siz ona net bir liste sunmuşsanız, bırakın yaratıcılığını kullanarak o size sonuçları sunsun. Beğenmediğiniz noktaları gerek birlikte, gerekse maiyetinizle tartışın, görüşün ve karşı tarafı kırmadan değiştirilmesini istediğiniz noktaları sebepleri ile dile getirin. Türkiye’de bu alanda en büyük şikâyet, işverenlerin yapılan işi kuşa çevirmesi konusunda gelmektedir. Karşınızdaki kişinin yaratıcılığına güvenmiyorsanız işi vermeyin, veriyorsanız da çok ciddi anlamda müdahale etmekten kaçının.

5. Ücretlendirme konusunu açık ve net belirlemelidir: Türkiye’de insanlar freelance çalışanlarla yapılan işlere angarya işler olarak bakmaktadırlar ve ücretlendirme konusunda da çok cimri davranmaktadırlar. Freelance çalışan bu işin eğitimini almış kişidir, sizin işinize de ciddi anlamda zaman ve emek harcayacaktır. Bir doktorun yaptığı iş için talep ettiği ücreti çok görmüyorsanız, bu işin doktorunun (profesyonelinin) talep ettiği ücreti de normal karşılamak gerekir. Yapılan iş angarya bir iş değildir, sizin kimliğini, mantalitenizi yansıtacak büyük bir çalışmadır. Bu nedenle talep edilen ücreti çok görmek ve tartışmak yerine, öncesinde yapacağınız küçük bir araştırma ile o işin piyasasını öğrenerek iki tarafa da makul gelebilecek bir ücret önermek en doğrusudur. Ödeme planına sadık kalmalı, başlangıçta karşılıklı belirlenen ön ödemeyi yapmalıdır. Bu da sizin işe verdiğini önemi gösterecek, işi yapan kişiye güven verecektir.

6. Yapılan iş için teknik destek hizmetini netleştirmelidir: Freelance çalışan işverene yaptığı iş sonucunda belli bir süre teknik destek hizmeti vermek durumundadır ve bundan ücret alıp almama işi tarafların kendi aralarındaki görüşmelere kalmıştır. İşveren yapılan iş konusunda garanti istemeli ve işin kalitesini iş türüne göre test etme süresine sahip olmalıdır.

Elbette eklenecek başka şeyler de olabilir.

1- İyi bir web tasarımcısı olmak için Frontpage’le 2 buton yapmak yetmez. Kaliteli bir web sitesi için Dreamweaver, Photoshop ve Flash tavsiye ederim.Bu programları bilmedikten sonra ziyaretçiye hitap edemezsiniz.

2- Eğer kendi işini kuracaksan, yani ticari bir amac olarak görüyorsan bu işi, asp veya php gibi bir kodlama diline ileri derecede sahip olmalısın. 100 terim HTML ile bu iş yürümez.

3- Eğer müşterine web sitesi yapcaksan sorun yaşamayacak yerlerden hosting ve domain alacaksın. 1 ay sonra seni arayıp vay efendim sitem kapandı demiyecek.

4- Müşterine işini sağlam yapmak için, kodlama derecenin iyi olması lazım. Eğer normal ise müşteriye siteyi yazmaya kalkışma, hazır portal kullan.

5- Müşteri ile sürekli irtibat halinde olmalısın, günün sadece 1 saatinde online olmayacaksın. Boyle yaparsan o müşteri sana sadece 1 kez site yaptırır.

6- Evinde internetin yoksa bence bu işlerle uğraşma, çünkü çok masraf edersin.

7- Elinden geldiğince site yazmak yerine hazır portal kullan ve temalarına, eklentilerine ve portalına hakim ol. Bir sorunçıktığı zaman hesap vermen kolay olsun.

8- Eğer müşterin hostunu sana aldırdıysa, evinde serverın olsun. Başkalarıyla sorun yaşama.

9- Müşteri kazanmak için reklam ver, bunlar sayesinde adın duyulur. Onları karşılayan etkileyici bir site yap.

10- Mümkün olduğunca referans bulmaya çalış bu sana müşterinin güvenini artırır.

Sizlere kısaca özetlemeye çalıştım. Yeri geldiği zaman biraz kaba olmuş olabilirim. Ama webmaster olmak gerçekten büyük sorumluluk. Kendi siten için olmayabilir ama müşteriyi de seni seçtiği için pişman etmemelisin.

İnternetin ilk zamanlarında görsellikten yoksun, sadece işlevsellikler göz önünde bulundurularak yapılan web siteler yıllar geçtikçe daha farklı bir hal alarak ziyaretçilerin direkt gözüne hitap edecek şekilde, bir hayli cazip ve görsel zenginliklerle oluşturulmaya başlandı. Sitenin görselliği haricinde aynı zamanda çalışabilirlik, ulaşılabilirlik ve işlevsellik tarafı da bulunuyordu. Bu süreç dahilinde zamanla bu işin tek çatı altında olmayacağı anlaşılarak iki kola ayrıldı. Web Tasarım ve Web Programlama. Web Tasarım ise kendi içinde ikiye bölünerek Grafik Tasarım ve Web Tasarım halini aldı.

Grafik & Web Tasarımcı
Bir web sitesini yapma aşamasında koordinatörden gelen bilgilendirme ve direktif ile ilk öncelik grafik tasarımcınındır. Grafiker kafasında oluşturduğu şablonu önce kabataslak halinde kağıda sonra ise uygulamaya döker. İlgili bütün materyaller onun için önemlidir. Örneğin yapılacak web sitesi tıp sektörü ile ilgiliyse grafik tasarım için uygun fotoğrafları bulmalı ve hayalindeki tasarımı ekrana yansıtmalıdır. Yapan kişinin hayal gücü, yeteneği ve tecrübesi işin kalitesini yansıtır.

Grafik Tasarım aşamasından sonra dosya orijinal resim formatıyla Web Tasarımcıya gönderilir. Web Tasarımcı grafikte hiçbir değişiklik ya da farklılık yapmamak hatta bazı zamanlarda grafik tasarımcıyla uyumlu çalışmakla yükümlüdür. Grafik tasarımı web ortamına aktarmakla mes’uldürler. Standart firma sitelerini yapanlar web tasarımcılardır.

Web Programcı
Genellikle büyük projeler için gereklidirler. Onlar için durmak dinlenmek yoktur diyebiliriz. Grafik veya Tasarım onlar için önemli değildir. Kafaları hep fikir üretmekle ve olasılıklarla doludur. Eğer bir proje koordinatörü yoksa onlar için iki katı zorluk var demektir.

Web tasarımcıların kullanacakları sistemleri oluştururlar, geliştirirler ve bazen de eğitimini verirler. Örneğin bir CMS (İçerik Yönetim Sistemi) geliştirerek web tasarımcıların standart web sitelerini 1-2 gün içinde kurmalarını sağlarlar. CMS kurulumu pratik ve yapı olarak ise kullanışlı olmalıdır.

Bu iki dal arasında da transferler olabilir. Bir web tasarımcı azimle çalışıp web programcı olabiliyorken bir web programcı da işlerinden bunalıp ona göre daha basit olan web tasarım işine dönebilir. Ancak kendini tek işe adamış biri ile birçok işe adamış biri arasında bariz farklar olacaktır.

Bir grafik tasarımcı için temel HTML bilgisi yeterliyken bir Web Tasarımcının HTML, XHTML, CSS konularına son derece hakim, Web Programcının ise onun için gerekli olan HTML, PHP&ASP ve MySQL’ i uzman seviyesinde kullanması işin kalitesi açısından gayet önemlidir.

Bu sayıda örnekler ve özet anlatımlar yaparak bu yola baş koymuş ve kararsızlık içinde kalan arkadaşlarımızı aydınlattığımızı düşünerek herkese bu yolda başarılar dilerim.